Giá nhà tăng nhanh hơn thu nhập, khoảng cách an cư ngày càng giãn rộng
Tốc độ tăng giá nhà nhanh hơn nhiều so với tốc độ tăng thu nhập đang kéo giãn khoảng cách giữa nhu cầu và khả năng tiếp cận nhà ở của phần lớn người dân, đặc biệt là người trẻ.
Theo báo cáo của CBRE Việt Nam, tại TP. Hồ Chí Minh, giá sơ cấp trung bình căn hộ đạt 90 triệu đồng/m2, tăng 5% theo quý và 21% so với cùng kỳ năm 2024. Không chỉ giá sơ cấp, mặt bằng giá thứ cấp (người mua bán lại) cũng nhích khoảng 18%, lên bình quân 64 triệu đồng/m2. Còn tại Hà Nội, giá sơ cấp trung bình căn hộ đã neo ở mức rất cao, dao động quanh mốc 90 – 101 triệu đồng/m2 trong năm 2025, thậm chí một số dự án cao cấp có giá lên đến 130 – 180 triệu đồng/m2 hoặc cao hơn.
Với mức giá trên, nghiên cứu của One Mount Group chỉ ra rằng, một gia đình thu nhập 200 triệu đồng/năm, thì phải mất hơn 36 năm mới mua được căn hộ thương mại 2 phòng ngủ, chưa tính chi phí phát sinh. Hiện có 54% hộ gia đình tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh thu nhập dưới mức này, đồng nghĩa phần lớn các gia đình gần như không thể sở hữu nhà trong khu vực nội thành.
Trong khi đó, số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính) cho hay, thu nhập bình quân của người lao động 9 tháng năm 2025 đạt khoảng 8,3 triệu đồng/tháng (tăng 10% so với cùng kỳ), còn thu nhập của người lao động đô thị đạt khoảng 10 triệu đồng/tháng, tương đương 120 triệu đồng/năm. Như vậy, mỗi năm người lao động chỉ mua nổi… 1 m2 nhà. Sau 5 năm, thu nhập bình quân chỉ tăng thêm 2 triệu đồng/tháng, trong khi giá nhà tăng thêm 10 – 15 triệu đồng/m2.
Người trẻ vẫn muốn mua nhà dù khả năng tài chính hạn chế
Theo khảo sát của trang Batdongsan.com.vn công bố cách đây không lâu cho thấy một nghịch lý đáng chú ý trong tâm lý thị trường nửa cuối năm, đó là mong muốn mua nhà của người trẻ rất cao, dù khả năng tài chính hạn chế. Với những người đang thuê nhà, đặc biệt là gia đình trẻ, mục tiêu sở hữu chỗ ở vẫn rất rõ ràng, có đến 93% người đã kết hôn và có con tham gia khảo sát cho biết, họ đặt mục tiêu mua nhà trong 5 năm tới, dù thừa nhận giá vẫn là rào cản lớn.
Tại Hà Nội, 69% người được khảo sát cho biết muốn mua nhà trong năm năm tới, trong khi tại TP. Hồ Chí Minh, con số này lên đến 81%, cho thấy giấc mơ sở hữu nhà của thế hệ trẻ không hề suy giảm.
Bất động sản vẫn là kênh giữ tiền an toàn trong tâm lý người dân
Chị Tuyết Anh – chuyên viên văn phòng tại Hà Đông (Hà Nội) chia sẻ: “Điều quan trọng nhất của việc mua được một căn nhà đó là sự ổn định, bởi sở hữu một ngôi nhà, đặc biệt là tại Hà Nội, không chỉ giải quyết nhu cầu sinh sống, mà còn là kênh giữ tiền hiệu quả. So với vàng, chứng khoán, hay gửi tiết kiệm, thì bất động sản, kể cả thanh khoản thấp, vẫn mang lại cảm giác an toàn hơn”.
Thực tế, theo ghi nhận của Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS), Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh là trung tâm chính trị, kinh tế, giáo dục của đất nước, giá trị đất đai tăng trưởng bền vững. Vì vậy, không chỉ những người trẻ như chị Tuyết Anh, mà đa phần người lao động ngoại tỉnh đều mong muốn sở hữu một căn nhà tại đây, như một “của để dành” lâu dài.
Nhà ở xã hội – lời giải quan trọng cho bài toán nhà ở giai đoạn 2026–2030
Tại Hà Nội, theo Đề án phát triển ít nhất 1 triệu căn nhà ở xã hội, Hà Nội được giao làm 56.200 căn đến hết năm 2030 – thuộc mức cao nhất trên cả nước. Riêng năm 2025, Hà Nội đã hoàn thành 4.670 căn và trong năm 2026, chỉ tiêu là hoàn thành 5.420 căn. Từ năm 2027 đến năm 2030, con số lần lượt là 6.400 căn, 6.790 căn, 7.370 căn và 14.216 căn.
Thế hệ Gen Y, Gen Z và sự thay đổi trong cách tiếp cận nhà ở
Ở một góc độ khác, cũng theo VARS, một bộ phận người mua nhà hiện nay, đặc biệt là thế hệ Gen Y, Gen Z, có nhiều cơ hội làm giàu nhanh chóng hơn nhờ vào sự bùng nổ công nghệ và các mô hình kinh tế mới như thương mại điện tử, kinh doanh sáng tạo nội dung số, đầu tư tiền mã hóa… Một bộ phận nhỏ nhưng đáng kể đã đạt đến mức thu nhập cao hơn hẳn so với thế hệ trước, tạo điều kiện để họ sở hữu bất động sản ở độ tuổi còn rất trẻ.
Ngoài ra, không ít người trẻ có thể mua nhà nhờ sự trợ giúp từ bố mẹ, ông bà, giúp họ “rút ngắn” con đường sở hữu nhà. Họ đang quan sát và cân nhắc việc mua nhà trong giai đoạn tới. Tuy nhiên, “khẩu vị” chọn nhà của người trẻ hiện nay cũng có nhiều khác biệt so với thế hệ trước, họ mạnh dạn sử dụng đòn bẩy tài chính nhiều hơn.
Nguồn: Báo Thời báo tài chính Việt Nam